Sistosel, idrar kesesinin (mesane) vajina ön duvarına doğru yer değiştirmesi ile ortaya çıkan pelvik organ sarkması türlerinden biridir. Bu durum, mesaneyi destekleyen pelvik taban kasları ve bağ dokularının zayıflaması sonucu gelişir.
Pelvik taban; mesane, rahim ve bağırsaklar gibi pelvik organları destekleyen dinamik bir yapıdır. Destek dokuların zayıflaması durumunda mesane vajina duvarına doğru bombeleşebilir.
Sistosel gelişiminde birden fazla faktör rol oynayabilir:
• Vajinal doğum öyküsü
• Zor veya travmatik doğumlar
• Pelvik taban kaslarında zayıflama
• Kronik kabızlık ve ıkınma
• Kronik öksürük
• Fazla kilo
• Ağır kaldırma alışkanlığı
• Menopoz sonrası hormonal değişimler
• Bağ dokusu zayıflığı
Bu faktörler pelvik destek yapılarının zamanla gevşemesine katkıda bulunabilir.
Sistosel her hastada aynı şiddette belirti vermeyebilir. Klinik bulgular kişiden kişiye değişebilir.
En sık karşılaşılan şikâyetler:
• Vajinada dolgunluk veya basınç hissi
• Vajinal bölgede bombeleşme hissi
• İdrar kaçırma
• Sık idrara çıkma ihtiyacı
• Mesaneyi tam boşaltamama hissi
• İdrar yaparken zorlanma
• Cinsel ilişki sırasında rahatsızlık hissi
Belirtilerin derecesi, sarkmanın düzeyine bağlı olarak değişebilir.
Tanı süreci genellikle jinekolojik muayene ile başlar. Muayene sırasında pelvik organların pozisyonu değerlendirilir.
Gerekli görülen durumlarda:
• Pelvik ultrasonografi
• İdrar değerlendirmeleri
• Ek tanısal testler
planlanabilir.
Tedavi yaklaşımı hastaya özeldir ve semptomların şiddetine göre belirlenir.
Hafif vakalarda semptom kontrolüne yönelik yöntemler tercih edilebilir:
• Pelvik taban egzersizleri
• Pesar uygulamaları
• Yaşam tarzı düzenlemeleri
• Kilo kontrolü
• Kabızlık yönetimi
Belirgin şikâyetlere neden olan ileri vakalarda cerrahi seçenekler değerlendirilebilir. Cerrahi amaç, mesanenin anatomik desteğinin yeniden sağlanmasıdır.
Cerrahi planlama, hastanın klinik durumu doğrultusunda bireysel olarak yapılır.
Sistosel, pelvik taban destek yapılarının zayıflaması ile ortaya çıkan yaygın bir klinik durumdur. Uygun değerlendirme ve kişiye özel tedavi planı ile semptomlar büyük oranda kontrol altına alınabilir.
Şikâyet varlığında gecikmeden uzman hekim değerlendirmesi önerilir.
Mesanenin vajina içine doğru sarkması durumudur.
İdrar yapmada zorlanma ve doluluk hissi görülür.
Şikâyetler günlük yaşamı etkiliyorsa tedavi önerilir.
Pelvik taban egzersizleri veya cerrahi uygulanabilir.
Uygun tedavi sonrası tekrar riski düşüktür.